Mediation klinkt goed op papier: samen praten, minder kosten, sneller klaar. Maar werkt het ook voor jou?
Hieronder lees je precies wat mediation inhoudt, wanneer het werkt, en wanneer je beter een andere route kiest.
Wat is mediation bij scheiding?
Een mediator is een neutrale derde die jullie helpt afspraken te maken. De mediator kiest geen kant en beslist niets — jij en je partner beslissen zelf.
Tijdens de sessies regelen jullie:
- Verdeling van bezittingen en schulden
- Alimentatie (partner- en kinderalimentatie)
- Afspraken over de kinderen (verblijf, gezag, opvoeding)
- De woning: wie blijft, wie gaat, of jullie verkopen
De mediator legt de afspraken vast in een echtscheidingsconvenant en (bij kinderen) een ouderschapsplan. Daarna dient een advocaat dit in bij de rechtbank.
Wanneer is mediation slim?
Je bent het op hoofdlijnen eens
Als jullie globaal weten wat redelijk is, maar nog details moeten uitwerken, is mediation ideaal. De mediator helpt blinde vlekken zien — dingen die je later spijt van krijgt als je ze niet geregeld hebt.
Je wilt snel klaar zijn
Mediation duurt gemiddeld 4 tot 8 weken. Dat is korter dan een procedure via de rechtbank (3 tot 12 maanden). En je plant de sessies zelf in.
Je hebt kinderen samen
Goede afspraken over kinderen zijn cruciaal. Een mediator helpt jullie een werkbaar ouderschapsplan te maken — niet één dat op papier klopt, maar in de praktijk niet werkt.
Je wilt de kosten beperken
Twee advocaten kosten al gauw €3.000 tot €10.000. Mediation kost samen €800 tot €2.400. Dat scheelt fors.
Jullie gaan respectvol met elkaar om
Mediation vraagt dat jullie allebei bereid zijn te luisteren en te onderhandelen. Je hoeft het niet overal mee eens te zijn — maar je moet willen overleggen.
Wanneer werkt mediation niet?
Huiselijk geweld of machtsverschil
Als er sprake is van geweld, intimidatie of een groot machtsverschil, is mediation niet veilig. Jij kunt dan niet vrij spreken of beslissen. Zoek in dat geval een eigen advocaat die jouw belangen behartigt.
Eén van jullie weigert mee te werken
Mediation is vrijwillig. Als je partner niet wil, kun je het niet afdwingen. Dan is een eenzijdig verzoek via de rechtbank de enige optie.
Ernstige conflicten over bezittingen of alimentatie
Als jullie fundamenteel van mening verschillen over grote bedragen (pensioen, onderneming, woning) en geen compromis willen sluiten, loopt mediation vast. Soms is een rechter nodig om een knoop door te hakken.
Verslavingsproblematiek of psychiatrische problematiek
In die gevallen is mediation zelden effectief. Geef de voorkeur aan begeleiding via een advocaat en eventueel hulpverlening.
Hoe werkt een mediationtraject stap voor stap?
Stap 1: Eerste gesprek (intake) De mediator legt uit hoe het werkt. Jullie geven aan wat de situatie is en wat jullie willen regelen.
Stap 2: Sessies (gemiddeld 4 tot 8) Per onderwerp (woning, kinderen, financiën) hebben jullie een of meerdere sessies. De mediator geeft structuur, stelt vragen en helpt vastlopers te doorbreken.
Stap 3: Concept-convenant De mediator maakt een conceptversie van alle afspraken. Jullie controleren dit.
Stap 4: Finale ondertekening Jullie tekenen het convenant en het ouderschapsplan. Daarna dient een advocaat het in bij de rechtbank.
Stap 5: Beschikking en inschrijving De rechtbank spreekt de scheiding uit. Na inschrijving in de registers van de burgerlijke stand is de scheiding officieel.
Verschil tussen mediator en advocaat
| Mediator | Advocaat | |
|---|---|---|
| Werkt voor | Jullie samen | Jou alleen |
| Neemt beslissingen | Nee | Nee (adviseert) |
| Stelt convenant op | Ja | Soms |
| Dient in bij rechtbank | Nee | Ja |
| Kosten (indicatief) | €800–€2.400 samen | €1.000–€5.000 per persoon |
Je hebt altijd een advocaat nodig om het verzoek in te dienen bij de rechtbank — ook als je gebruik maakt van mediation. Sommige advocaten bieden een combinatie aan (mediator + indiening).
Gratis of gesubsidieerde mediation
Als je een laag inkomen hebt, kun je in aanmerking komen voor gesubsidieerde mediation via de overheid. Je betaalt dan een eigen bijdrage, afhankelijk van je inkomen.
Vraag dit aan via de mediator of via het Juridisch Loket.
Wat als mediation mislukt?
Als jullie er niet uitkomen, houdt de mediation op. Bij vrijwillige mediation informeert de mediator de rechtbank niet — alles blijft vertrouwelijk (vastgelegd in de mediationovereenkomst die je aan het begin tekent). Jullie kunnen daarna alsnog een procedure starten via de rechtbank, met je eigen advocaten.
Alleen bij door de rechtbank verwezen mediation rapporteert de mediator terug dat er geen overeenstemming is bereikt — maar ook dan blijft de inhoud van de gesprekken geheim.